Crippled Black Phoenix is een Britse rockformatie die in 2004 werd opgericht door muzikant en componist Justin Greaves. Greaves was eerder actief als drummer in zware rock- en metalbands, maar wilde een project beginnen waarin hij meer vrijheid had om verschillende muziekstijlen te combineren. Daarom werd Crippled Black Phoenix geen vaste band, maar een muzikaal collectief waarin de bezetting regelmatig verandert. Door de jaren heen hebben tientallen muzikanten aan albums en optredens meegewerkt.

De muziek van de groep laat zich moeilijk in één genre plaatsen. De basis bestaat uit post-rock en progressieve rock, maar ook invloeden uit folk, psychedelische rock, doom, alternatieve rock en zelfs klassieke muziek zijn goed hoorbaar. De band noemt haar eigen muziek graag "endtime ballads": sfeervolle, vaak donkere composities die melancholie combineren met hoop en emotie. De nummers zijn meestal langzaam opgebouwd, bevatten veel dynamiek en wisselen rustige passages af met krachtige uitbarstingen.

Vanaf het begin stond Justin Greaves centraal als componist en creatieve leider. Toch ziet hij Crippled Black Phoenix vooral als een samenwerking tussen verschillende muzikanten. Daardoor heeft iedere periode van de band een eigen geluid. Bekende voormalige en huidige leden kwamen onder meer uit bands als Mogwai, Electric Wizard en Iron Monkey. Ook verschillende gastzangers en instrumentalisten hebben een belangrijke bijdrage geleverd aan de albums.

Het debuutalbum A Love of Shared Disasters verscheen in 2007 en maakte direct duidelijk dat de groep een eigen koers voer. Daarna volgden onder meer The Resurrectionists, Night Raider, I, Vigilante, (Mankind) The Crafty Ape, White Light Generator, Bronze, Great Escape, Ellengæst, Banefyre en in 2024 het dubbele album The Wolf Changes Its Fur But Not Its Nature samen met Horrific Honorifics Number Two (2). In 2026 verscheen vervolgens Sceaduhelm. De band heeft daarnaast meerdere livealbums, EP's en verzamelalbums uitgebracht.

De teksten van Crippled Black Phoenix gaan vaak over maatschappelijke problemen, verlies, oorlog, eenzaamheid, natuur, dierenwelzijn en de toekomst van de wereld. De band schuwt politieke en sociale onderwerpen niet, maar probeert vooral mensen aan het denken te zetten. Justin Greaves heeft meerdere keren aangegeven dat hij muziek ziet als een manier om aandacht te vragen voor mensen en dieren die weinig stem hebben in de samenleving.

Ook live heeft de groep een sterke reputatie opgebouwd. De concerten duren vaak lang en kennen een afwisselende bezetting van zes tot soms negen muzikanten. Daarbij worden niet alleen elektrische gitaren en keyboards gebruikt, maar ook bijzondere instrumenten zoals banjo, viool, saxofoon en andere akoestische instrumenten. Hierdoor krijgen de optredens een filmisch en soms bijna orkestrale sfeer. De band heeft veel door Europa en andere delen van de wereld getoerd en trad op tijdens bekende festivals zoals Roadburn.

De geschiedenis van de groep verliep niet zonder problemen. Rond 2014 ontstonden er interne spanningen en een juridisch conflict over de bandnaam. Uiteindelijk bleef Justin Greaves verdergaan met een vernieuwde bezetting. Vanaf dat moment verschenen opnieuw succesvolle albums en groeide Crippled Black Phoenix verder uit tot een van de opvallendste namen binnen de moderne progressieve en post-rockscene.

Crippled Black Phoenix is daardoor geen gewone rockband, maar een voortdurend veranderend muzikaal collectief. De combinatie van lange, sfeervolle composities, emotionele teksten, uiteenlopende invloeden en steeds wisselende muzikanten zorgt ervoor dat elk album een eigen karakter heeft. Juist die voortdurende vernieuwing maakt de groep al meer dan twintig jaar tot een bijzondere verschijning binnen de Britse alternatieve rock.

Albums: