Toen Dead Cities, Red Seas & Lost Ghosts van M83 in 2003 verscheen, was de groep nog lang niet zo bekend als later in de periode van “Midnight City”. Toch wordt dit album inmiddels door veel muziekliefhebbers gezien als een van de meest bijzondere en invloedrijke platen binnen shoegaze en atmosferische elektronica. Ook als je niets kent van andere albums van M83, is snel duidelijk dat deze plaat iets bijzonders probeert te doen. Dit is geen gewone verzameling liedjes, maar eerder een lange, dromerige reis door een vreemde wereld vol melancholie, herinneringen en gigantische muren van geluid.

Het eerste wat opvalt is hoe filmisch het album klinkt. Anthony Gonzalez en Nicolas Fromageau maakten de plaat grotendeels met beperkte middelen in kleine Franse studio’s en appartementen, maar de muziek klinkt enorm ruim en groots. Het voelt soms alsof je naar de soundtrack van een niet-bestaande sciencefictionfilm luistert. Veel reviews op Sputnikmusic, Pitchfork en Rate Your Music benadrukken dat gevoel ook steeds opnieuw. De muziek roept beelden op van verlaten steden, besneeuwde landschappen en futuristische droomwerelden. Dat klinkt misschien pretentieus, maar M83 slaagt er verrassend goed in om die sfeer echt voelbaar te maken.

De opening “Birds” krijgt van mij een 7. Het nummer werkt vooral als een vreemde introductie. Een vervormde stem praat bijna vrolijk over zonneschijn en vogels, terwijl de muziek iets ongemakkelijks en duisters heeft. Meteen daarna laat “Unrecorded” horen waar M83 sterk in is: langzaam spanning opbouwen met lagen van synthesizers, galmende gitaren en zware drums. Ook dit nummer waardeer ik met een 7. Het is sfeervol, maar vooral een voorbereiding op wat later komt.

Vanaf “Run Into Flowers” begint het album echt te schitteren. Met een 8 behoort dit nummer tot mijn favorieten. Het nummer bouwt langzaam op van een rustige droom naar een enorme explosie van beats en geluid. Veel luisteraars op Rate Your Music noemen dit een van de hoogtepunten van de plaat, vooral omdat het hypnotisch werkt. De muziek blijft zich ontwikkelen zonder ooit echt een traditionele popstructuur te gebruiken.

“America” krijgt ook een 7. Dat nummer klinkt tegelijk mooi en dreigend. Onder de melodieën hangt voortdurend een gevoel van spanning. Dat contrast tussen warmte en kilte is typisch voor dit album. Hetzelfde geldt voor “On a White Lake, Near a Green Mountain”, dat ik een 8 geef. Dat nummer voelt bijna alsof je langzaam door een bevroren droomlandschap beweegt. Hier hoor je goed hoe sterk M83 emoties kan oproepen zonder veel woorden nodig te hebben.

De middenfase van het album blijft opvallend sterk. “Noise”, “Be Wild”, “Cyborg” en “0078h” krijgen allemaal een 8. Vooral “Cyborg” valt op door de sciencefictionachtige sfeer en de elektronische details die soms doen denken aan oude videogames. Toch klinkt het nooit goedkoop nostalgisch. Alles blijft emotioneel en serieus aanvoelen. “Be Wild” heeft juist weer iets jeugdigs en melancholisch tegelijk. De muziek klinkt alsof herinneringen langzaam vervormen terwijl je luistert.

Wat veel recensenten sterk vinden aan Dead Cities, Red Seas & Lost Ghosts is dat het album emoties oproept zonder duidelijke refreinen of simpele hooks nodig te hebben. De nummers bewegen langzaam vooruit en veranderen voortdurend van vorm. Daardoor voelt de plaat eerder als één lange ervaring dan als losse tracks. Dat maakt het album niet altijd toegankelijk. Sommige luisteraars vinden de lange opbouwen en de vele lagen van ruis vermoeiend. Zeker als je vooral van directe popsongs houdt, vraagt deze muziek best wat geduld.

Mijn hoogste waardering gaat naar “Gone”, met een 9.  Dit nummer laat misschien wel het beste horen hoe M83 eenvoudige melodieën kan omzetten in iets emotioneel overweldigends. De combinatie van melancholie, schoonheid en dreiging werkt hier bijna perfect. Het nummer voelt tegelijk verdrietig en troostend, zonder sentimenteel te worden.

“Beauties Can Die” sluit mijn reviewst af met een sterke 8. En ook dit nummer wordt online vaak genoemd als een van de hoogtepunten van de plaat. Het heeft iets spiritueels, maar ook iets afstandelijks. Dat dubbele gevoel loopt eigenlijk door het hele album heen. De muziek klinkt menselijk en emotioneel, maar tegelijk alsof ze uit een andere wereld komt.

Wat Dead Cities, Red Seas & Lost Ghosts uiteindelijk zo bijzonder maakt, is dat het album nog steeds uniek klinkt. Veel artiesten hebben later geprobeerd om shoegaze, ambient en elektronische muziek op deze manier te combineren, maar weinig albums bereiken dezelfde emotionele kracht. Dit is geen makkelijke plaat en ook geen album dat je vluchtig opzet op de achtergrond. Maar wie zich volledig laat meevoeren ontdekt een indrukwekkende wereld vol sfeer, nostalgie en schoonheid. Juist daarom wordt deze plaat vandaag de dag nog steeds gezien als een moderne cultklassieker.

WAARDERING: 8