Joy Division - Unknown Pleasures (15-06-1979)

Het debuutalbum Unknown Pleasures van Joy Division blijft voor mij een van de meest indrukwekkende albums uit de postpunkgeschiedenis. Ook nu klinkt deze plaat nog opvallend fris en modern. Veel muziek uit de late jaren zeventig voelt inmiddels gedateerd aan, maar Joy Division wist iets tijdloos neer te zetten. Dat komt vooral door de unieke sfeer van het album. Alles klinkt donker, afstandelijk en soms bijna beklemmend, maar tegelijk zit er enorm veel emotie in de muziek.

Vanaf opener “Disorder” hoor ik meteen waarom dit album zo invloedrijk is geworden. Het nummer begint energiek, met de herkenbare bas van Peter Hook stevig op de voorgrond. De gitaren klinken scherp zonder druk te worden en de drums van Stephen Morris houden alles strak bij elkaar. De zang van Ian Curtis klinkt emotioneel, maar ook beheerst. Ik geef “Disorder” een 9. Het nummer laat perfect horen waar Joy Division voor staat.

“Day of the Lords” vertraagt daarna het tempo en klinkt veel zwaarder en dreigender. De muziek voelt bijna leeg aan, maar dat werkt juist goed. Producer Martin Hannett zorgt ervoor dat elk instrument veel ruimte krijgt. Daardoor klinkt alles koud en verlaten. De spanning in dit nummer bouwt langzaam op en blijft hangen. Ook dit nummer waardeer ik met een 9.

“Candidate” vind ik iets minder sterk dan de eerste twee nummers, al blijft de sfeer uitstekend. Het tempo ligt laag en de muziek klinkt bijna hypnotiserend. De zang van Ian Curtis past goed bij de donkere toon van het nummer, maar muzikaal gebeurt er net iets minder. Toch blijft het interessant genoeg om aandachtig naar te luisteren. Ik geef “Candidate” daarom een 7.

Met “Insight” krijgt het album weer iets meer beweging. Vooral de combinatie van de melodieuze bas en de sobere gitaarpartijen werkt hier erg goed. Het nummer heeft een melancholische sfeer zonder echt zwaar te worden. Ik hoor duidelijk waarom veel latere postpunk- en indiebands inspiratie uit Joy Division halen. “Insight” krijgt van mij een 8.

Een van de absolute hoogtepunten van het album vind ik “New Dawn Fades”. Dit nummer bouwt langzaam spanning op en heeft een indrukwekkende intensiteit. De zang van Ian Curtis klinkt hier bijzonder sterk en emotioneel. Vooral richting het einde groeit het nummer uit tot iets groots zonder overdreven te worden. Voor mij is dit een van de mooiste nummers die Joy Division ooit heeft gemaakt. Daarom geef ik “New Dawn Fades” een 10.

“She’s Lost Control” blijft misschien wel het bekendste nummer van het album naast “Disorder”. Het ritme klinkt bijna mechanisch en zorgt voor een nerveuze sfeer die perfect past bij de tekst. De drums en bas dragen het nummer volledig. Wat ik sterk vind, is hoe strak en gecontroleerd alles klinkt terwijl er tegelijk veel spanning onder zit. Ook hier hoor ik waarom zoveel moderne bands door Joy Division beïnvloed zijn. Ik waardeer “She’s Lost Control” met een 9.

“Shadowplay” is samen met “New Dawn Fades” mijn favoriete nummer van het album. Het nummer klinkt donker en opgejaagd, maar tegelijk ook erg krachtig. Vooral de baslijn blijft direct hangen. Ian Curtis klinkt hier bijna wanhopig, zonder dat het melodramatisch wordt. Alles klopt aan dit nummer: de opbouw, de sfeer en de energie. “Shadowplay” verdient voor mij zonder twijfel een 10.

Daarna volgt “Wilderness”, een wat korter en directer nummer. De muziek klinkt iets rauwer dan op sommige andere tracks, maar behoudt de typische koude sfeer van het album. Het nummer heeft een sterk ritme en blijft goed hangen, al mist het net de impact van de echte hoogtepunten. Ik geef “Wilderness” een 8.

“Interzone” valt op doordat het iets meer punkinvloeden heeft dan de rest van het album. Het tempo ligt hoger en het nummer klinkt wat agressiever. Toch blijft het perfect passen binnen het geheel. Ik vind het prettig dat Joy Division hier iets meer energie laat horen zonder de sfeer van het album kwijt te raken. “Interzone” krijgt van mij een 9.

Het album sluit af met “I Remember Nothing”. Dit nummer klinkt traag, koud en bijna spookachtig. Vooral de kale productie maakt indruk. Het voelt alsof het album langzaam oplost in stilte. Hoewel ik dit niet het sterkste nummer van de plaat vind, past het uitstekend als afsluiter. Ik waardeer “I Remember Nothing” met een 7.

Wat Unknown Pleasures zo bijzonder maakt, is dat Joy Division met relatief eenvoudige middelen een enorm sterke sfeer neerzet. De muziek draait niet om technische solo’s of grote refreinen, maar om emotie, spanning en sfeer. De productie van Martin Hannett speelt daarin een grote rol. Alles klinkt ruimtelijk, koud en mysterieus.

Voor mij blijft Unknown Pleasures daarom een klassiek album dat zijn reputatie volledig verdient. Joy Division maakt muziek die niet meteen makkelijk toegankelijk is, maar juist daardoor steeds interessanter wordt. Meer dan veertig jaar later klinkt deze plaat nog steeds indrukwekkend en invloedrijk.

WAARDERING: 8,6